Rybniczanin tworzy innowacyjny beton z plastiku. 1600 butelek zamienił w kostkę brukową

Na pierwszy rzut oka to zwykłe miejsce parkingowe przy ulicy Tęczowej w Rybniku. Jednak to, co niewidoczne dla oka, może zrewolucjonizować lokalne budownictwo i gospodarkę odpadami. Osiem metrów kwadratowych nawierzchni z kostki brukowej powstało z wykorzystaniem granulatu PET, który zastąpił część naturalnego kruszywa. Dzięki temu zagospodarowano równowartość około 1600 plastikowych butelek o pojemności jednego litra. Za projektem o nazwie „Recyklobeton polimerowy” stoi rybniczanin Jakub Trepka, który współpracuje z Politechniką Wrocławską oraz Politechniką Warszawską.

Od butelki do kostki – jak działa technologia?

Butelki zebrane w Rybniku trafiły do firmy przetwarzającej je na granulat. To właśnie ten materiał częściowo zastąpił tradycyjne kruszywo w kompozycie cementowym. Jakub Trepka wyjaśnia, że zmiana składu nie wpływa na wygląd kostki – wizualnie nie różni się ona od standardowej. Różnica tkwi w środku: zamiast piasku i żwiru pojawia się polimer pochodzący z recyklingu. Testowy fragment nawierzchni został wykonany na terenie udostępnionym przez Rybnicką Spółdzielnię Mieszkaniową, a w realizację zaangażowała się także Grupa Inżbud.

Projekt ma na razie charakter badawczy. Jak podkreśla Trepka:

Jesteśmy na etapie laboratoryjnym. To pierwsza próba Politechniki Warszawskiej i Politechniki Wrocławskiej wykorzystania tego rozwiązania w takiej formie.

Jakub Trepka, twórca projektu „Recyklobeton polimerowy”

Właściwości, które zaskakują – izolacyjność i lżejsza masa

Badania laboratoryjne przeprowadzone na Politechnice Wrocławskiej wykazały, że dodatek tworzywa sztucznego może znacząco poprawić izolacyjność cieplną. W testach próbek z większym udziałem plastiku materiał wykazał 2,5 razy lepszą izolacyjność w porównaniu z tradycyjnym betonem. To otwiera drogę do zastosowań w lżejszych i bardziej izolacyjnych posadzkach w domach. Należy jednak zaznaczyć, że te wyniki dotyczą innych mieszanek niż ta zastosowana na parkingu przy Tęczowej – tam udział plastiku jest mniejszy, aby zachować odpowiednią wytrzymałość mechaniczną.

Kostka brukowa z recyklobetonu jest też lżejsza od standardowej. Lżejszy produkt oznacza możliwość przewożenia większej liczby elementów jednym transportem, co przekłada się na niższe koszty logistyczne i mniejszy ślad węglowy. Twórca projektu przyznaje jednak, że istnieją ograniczenia:

Pewne limity istnieją, ponieważ wytrzymałość mechaniczna spada. W przypadku kostki brukowej nie ma to aż takiego znaczenia. Większym wyzwaniem są betony konstrukcyjne. Chcemy zachować ich właściwości mechaniczne, a jednocześnie wykorzystać jak najwięcej plastiku.

Jakub Trepka

Plany na przyszłość – beton, asfalt i mała architektura

Projekt nie ogranicza się tylko do kostki brukowej. W planach są betony konstrukcyjne i architektoniczne, elementy małej architektury, a także materiały do budownictwa drogowego. Prowadzone są już badania nad mieszankami polimerowo-asfaltowymi. Jakub Trepka prowadzi rozmowy z Urzędem Miasta Rybnika oraz Zarządem Dróg Miejskich dotyczące ewentualnego szerszego wdrożenia. Inspiracją były rozwiązania stosowane w Singapurze, gdzie odpady są powszechnie wykorzystywane w przestrzeni miejskiej.

Pilotażowy parking będzie obserwowany przez lata. Naukowcy chcą sprawdzić, jak materiał reaguje na obciążenia, mróz, opady i zmiany temperatury. Jeśli wyniki będą pozytywne, technologia może trafić do produkcji komercyjnej. Rybnicka Spółdzielnia Mieszkaniowa zadeklarowała gotowość udostępnienia kolejnych miejsc do testów. Wśród najważniejszych barier wymienia się normy budowlane i obawy przed nowymi materiałami – Trepka podkreśla jednak, że

Chcemy pokazać ludziom, że tej technologii nie należy się bać.

Jakub Trepka

Lokalny wymiar innowacji – Rybnik stawia na gospodarkę obiegu zamkniętego

Projekt wpisuje się w globalny trend walki z plastikowymi odpadami, ale ma szczególne znaczenie dla Rybnika. Miasto od lat zmaga się z problemem odpadów – wykorzystanie ich w budownictwie to nie tylko ekologia, ale też szansa na rozwój lokalnej gospodarki. Plastik zebrany w Rybniku zamiast trafić na składowisko, staje się surowcem do produkcji nawierzchni. To realny przykład gospodarki obiegu zamkniętego na poziomie lokalnym. Jeśli technologia się sprawdzi, Rybnik może stać się poligonem dla innowacji, które później będą wdrażane w innych miastach.

Co dalej? Cierpliwość i kolejne testy

Przed twórcą i jego zespołem jeszcze wiele pracy. Konieczne jest spełnienie norm budowlanych oraz potwierdzenie długoterminowej trwałości materiału. Kolejne decyzje zapadną po analizie wyników z obserwacji pilotażowego parkingu. Jeśli wszystko pójdzie zgodnie z planem, jeszcze w tym roku mogą pojawić się kolejne testowe nawierzchnie w Rybniku. Źródłem informacji jest projekt Recyklobeton polimerowy oraz Rybnicka Spółdzielnia Mieszkaniowa.