Węglowe bloki Elektrowni Rybnik z nowym terminem wyłączenia. MAP podało harmonogram

Węglowe bloki Elektrowni Rybnik będą pracować dłużej niż pierwotnie zakładano, ale wciąż krócej niż obiecywała umowa społeczna z 2021 roku. Ministerstwo Aktywów Państwowych, w odpowiedzi na interpelacje posłów, poinformowało, że bloki nr 5 i 8 zostaną wycofane z eksploatacji 1 stycznia 2027 roku, a bloki nr 6 i 7 – 1 kwietnia 2028 roku. To przesunięcie w stosunku do wcześniejszych planów, które zakładały zamknięcie bloku nr 5 już latem 2026 roku.

Nowy harmonogram wyłączeń – co się zmieniło?

Z odpowiedzi udzielonej przez Elizę Zeidler, sekretarz stanu w MAP, wynika, że pierwotny plan był bardziej radykalny. Blok nr 5 miał przestać działać 1 lipca 2026, blok nr 8 1 stycznia 2027, a bloki nr 6 i 7 – 1 lipca 2027. Zmiana harmonogramu nastąpiła ze względu na konieczność zapewnienia dostaw ciepła dla odbiorców zewnętrznych oraz optymalizację nowej jednostki gazowo-parowej.

Resort podkreśla, że po wycofaniu ostatnich bloków węglowych – od 1 kwietnia 2028 do 31 marca 2029 – zapotrzebowanie na ciepło będzie pokrywane z Kotłowni Rozruchowej. Ostateczne zamknięcie elektrowni węglowej nastąpi więc wcześniej niż zakładany w umowie społecznej rok 2030.

• Bloki nr 5 i 8 – wycofanie od 1 stycznia 2027
• Bloki nr 6 i 7 – wycofanie od 1 kwietnia 2028
• Kotłownia Rozruchowa – źródło ciepła od 1 kwietnia 2028 do 31 marca 2029

Dlaczego wcześniej niż obiecywano? Przyczyny ekonomiczne i rynkowe

Ministerstwo, powołując się na dane od PGE Polskiej Grupy Energetycznej, wskazuje, że elektrownia od lat generuje straty. Skumulowane wyniki Oddziału Rybnik w latach 2020–2025 były ujemne, a plan finansowy na bieżący rok potwierdza ujemny poziom EBITDA. Projekcje na lata 2026–2029 również wykazują trwały brak rentowności.

„W obecnych warunkach utrzymywanie wszystkich bloków elektrowni w ciągłej gotowości do pracy wiązałoby się z ponoszeniem nieakceptowalnych kosztów stałych” – czytamy w odpowiedzi MAP. Rozważano również konwersję bloków na biomasę lub gaz ziemny, ale analizy ekonomiczne i techniczne wykazały ujemne wskaźniki opłacalności.

Hipotetyczne przyjęcie późniejszych dat wycofania jednostek wytwórczych skutkowałoby koniecznością poniesienia dodatkowych znacznych nakładów, niezależnie od bieżących kosztów utrzymania Oddziału Elektrownia Rybnik.

Eliza Zeidler, sekretarz stanu w Ministerstwie Aktywów Państwowych

Resort nie udzielił jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy bloki zostaną zgłoszone do aukcji rynku mocy na lata 2027 i 2028. Wskazał jednak, że decyzje będą podejmowane z uwzględnieniem bezpieczeństwa Krajowego Systemu Elektroenergetycznego.

Co z umową społeczną i pracownikami? Aspekt społeczny transformacji

Posłowie Bolesław Piecha, Michał Woś i Roman Fritz w interpelacji przypomnieli zapisy umowy społecznej z 2021 roku, która gwarantowała funkcjonowanie Elektrowni Rybnik w oparciu o węgiel kamienny do 2030 roku. Nowy harmonogram skraca ten okres o około dwa lata. MAP tłumaczy, że proces transformacji rozpoczął się już w 2020 roku, a obecnie głównym powodem przyspieszenia jest trwała nierentowność jednostek.

W odpowiedzi poruszono również kwestię pracowniczą. PGE GiEK zapewnia, że skutki planowanych wyłączeń analizowane są „z najwyższą starannością”. Resort przypomina o porozumieniu z 22 października 2024, tzw. „Nowej umowie na przedpolu”, które ma zapewnić stabilne warunki pracy i płacy w związku z transformacją sektora. Dla lokalnej społeczności oznacza to nie tylko utratę miejsc pracy, ale przede wszystkim konieczność zmiany źródła ciepła dla gospodarstw domowych i instytucji.

Elektrownia Rybnik jest kluczowym dostawcą ciepła dla miasta i okolicznych gmin. Mieszkańcy oraz lokalne przedsiębiorstwa liczą na to, że nowa jednostka gazowo-parowa oraz Kotłownia Rozruchowa zapewnią nieprzerwane dostawy energii cieplnej, zwłaszcza w okresie przejściowym.

Podsumowanie: co dalej z rybnicką elektrownią?

Nowy harmonogram oznacza, że węglowa część Elektrowni Rybnik zakończy działalność w latach 2027-2028, czyli wcześniej niż zakładała umowa społeczna. Ministerstwo Aktywów Państwowych podkreśla, że dalsze utrzymywanie bloków byłoby nieuzasadnione ekonomicznie i wymagałoby dodatkowych, dużych nakładów na przeglądy i remonty. Najbliższe miesiące pokażą, czy uda się sprawnie uruchomić jednostkę gazowo-parową i zabezpieczyć dostawy ciepła dla odbiorców zewnętrznych. PGE GiEK deklaruje, że proces odstawiania bloków będzie uwzględniał bezpieczeństwo systemu energetycznego oraz los pracowników.

Informacje przekazało Ministerstwo Aktywów Państwowych w odpowiedzi na interpelacje poselskie.