Premier kontrasygnuje 200 nominacji asesorskich. Konstytucyjny spór z prezydentem
Konstytucyjny spór o nominacje asesorskie
Premier Donald Tusk podpisał w środę 200 dokumentów dotyczących nominacji asesorskich. To odpowiedź na działania prezydenta Nawrockiego, który wręczył nominacje bez uzyskania kontrasygnaty premiera, wymaganej przez artykuł 144 Konstytucji. Szef rządu nazwał tę sytuację „niepotrzebnym, absurdalnym i groźnym zamachem na Konstytucję”, podkreślając, że po raz pierwszy tak jawnie i szkodliwie złamano podstawowe zasady ustrojowe.
Krajowa Rada Sądownictwa w stanowisku z 29 lipca jednoznacznie wskazała, że akty urzędowe prezydenta niewymienione w art. 144 wymagają kontrasygnaty premiera. W związku z tym prezesi sądów odesłali nominacje bez podpisu szefa rządu do KRS, a następnie do premiera. Teraz, po podpisaniu dokumentów przez Tuska, konstytucyjny wymóg został spełniony, a nominacje asesorskie są legalne.
Mamy do czynienia z niepotrzebnym, absurdalnym i groźnym zamachem na Konstytucję – po raz pierwszy w tak jawny i bardzo szkodliwy sposób, z bardzo złymi konsekwencjami dla asesorów, polskich sądów i tych, którzy czekają na ich orzeczenia.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier podkreślił, że jako szef rządu otrzymywał do kontrasygnaty tego typu dokumenty od wszystkich poprzednich prezydentów, w tym od Andrzeja Dudy. „Staram się bez emocji rozwiązywać problemy wynikające z niekonstytucyjnych działań, w tym przypadku działań prezydenta Nawrockiego” – dodał.
11 tysięcy spraw miesięcznie – realne odciążenie sądów
Legalnie powołani asesorzy mogą orzekać w sądach, zanim zostaną sędziami. Dzięki temu będą w stanie rozpatrywać miesięcznie od 10 do 11 tysięcy spraw. To ogromne odciążenie dla polskiego wymiaru sprawiedliwości, który od lat boryka się z przewlekłością postępowań.
Brak kontrasygnaty mógłby podważyć ważność wszystkich orzeczeń wydanych przez asesorów. W praktyce oznaczałoby to chaos prawny – strony postępowań mogłyby kwestionować wyroki, a sądy pogrążyłyby się w dodatkowych sporach. Premier podkreślił, że „orzekanie ma sens tylko wtedy, gdy jest legalne”.
Ta grupa 200 asesorów, gdyby została legalnie nominowana, mogłaby rozpatrywać miesięcznie od 10 do 11 tys. spraw, ponieważ asesorzy mogą orzekać, zanim zostaną sędziami. To orzekanie ma sens tylko wtedy, gdy jest legalne.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Decyzja premiera kończy spór o legalność nominacji, ale też wysyła jasny sygnał, że rząd nie zgodzi się na obchodzenie Konstytucji. „Nieuzyskanie kontrasygnaty premiera to kolejna próba złamania Konstytucji na rzecz zmiany ustroju bez zmiany Konstytucji” – zaznaczył Tusk.
Upały nie grożą blackoutem – stabilność energetyczna Polski
Premier odniósł się również do fali upałów i sytuacji w polskiej energetyce. Mimo rekordowych temperatur i ograniczenia pracy części bloków w elektrowniach w Kozienicach i Połańcu z powodu niewystarczającej ilości wody do chłodzenia, nie ma zagrożenia blackoutem. „Sytuacja jest pod kontrolą” – zapewnił szef rządu po spotkaniu zespołu zarządzania kryzysowego.
Polskie Sieci Elektroenergetyczne nie planują uruchomienia okresu przywołania na rynku mocy, czyli sięgania po dodatkowe jednostki rezerwowe. To efekt rozwiniętego, zdywersyfikowanego modelu energetycznego, w którym dużą rolę odgrywają odnawialne źródła energii. W czasie upałów fotowoltaika dostarcza rekordowe ilości energii, co zwiększa bezpieczeństwo systemu.
Mieliśmy dziś spotkanie, aby ocenić, czy istnieje ryzyko wystąpienia jakiejkolwiek formy blackoutu. Mimo rekordowych temperatur, których się spodziewamy, nie ma dziś zagrożenia blackoutem. Sytuacja jest pod kontrolą.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zapowiedział dalsze inwestycje w lądową energetykę wiatrową i morskie farmy wiatrowe. „Dobrze byłoby, aby wreszcie moi oponenci poszli po rozum do głowy i zrozumieli, że potrzeby energetyczne wymagają jeszcze doinwestowania” – apelował. Polska korzysta też z europejskiego rynku energii, importując i eksportując prąd m.in. z Niemiec, Szwecji i Czech.
Bezpieczeństwo pracy w upał – apel do pracodawców z Rybnika
Wysokie temperatury to nie tylko problem dla sieci energetycznej, ale przede wszystkim zagrożenie dla zdrowia i życia pracowników. Premier przypomniał o rozporządzeniu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które określa maksymalną dopuszczalną temperaturę w miejscu pracy. „To nie są żarty. Mieliśmy do czynienia ze zgonem w czasie ostatniej fali upałów w lipcu w jednym z zakładów” – ostrzegł Tusk.
W Rybniku, gdzie działa wiele zakładów przemysłowych, w tym koksownia i huta, praca w wysokich temperaturach jest szczególnie uciążliwa. Lokalni pracodawcy powinni bezwzględnie stosować się do nowych przepisów i zapewnić pracownikom odpowiednie warunki – stały dostęp do wody, skrócenie czasu pracy na otwartej przestrzeni czy dodatkowe przerwy. To kwestia nie tylko komfortu, ale życia i zdrowia ludzi.
Ten dzień jest szczególny. Prognozy wskazują, żeby być bardzo ostrożnym, uważnym i reagować na wszystkie zagrożenia związane ze zbyt wysoką temperaturą. Praca w tych warunkach w niektórych miejscach jest po prostu nie do zniesienia.
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zaapelował do wszystkich pracodawców, w tym tych z regionu rybnickiego, o zapoznanie się z rozporządzeniem i traktowanie go jako instruktażu, a nie zbędnej formalności. „Sprawa dotyczy prawie wszystkich w Polsce. My nie mamy za dużo doświadczeń z takimi temperaturami” – dodał.
Kluczowe fakty w skrócie
- 200 nominacji asesorskich podpisanych przez premiera – kontrasygnata wymagana konstytucyjnie została dopełniona.
- Asesorzy mogą rozpatrywać 10–11 tysięcy spraw miesięcznie, co realnie odciąży polskie sądy.
- Prezydent Nawrocki wręczył nominacje bez kontrasygnaty, ale KRS wskazała na naruszenie art. 144 Konstytucji.
- Brak kontrasygnaty groził nieważnością orzeczeń i chaosem prawnym.
- Mimo upałów i ograniczeń w elektrowniach Kozienice i Połaniec nie ma zagrożenia blackoutem.
- Polskie Sieci Elektroenergetyczne nie uruchamiają przywołania na rynku mocy – sytuacja jest stabilna.
- Premier apeluje o przestrzeganie rozporządzenia MRPiPS dotyczącego maksymalnej temperatury w pracy.